AOb-bestuurder Kim van Strien protesteert voorafgaande aan het debat bij minister Arie Slob tegen het lerarentekort.
AOb-bestuurder Kim van Strien protesteert voorafgaande aan het debat bij minister Arie Slob tegen het lerarentekort.

Foto: Rob Niemantsverdriet

Slob: ‘Geen voorrang voor leraren bij vaccinatie’

Minister Arie Slob is niet van plan leraren voorrang te geven bij vaccinatie, zo liet hij vandaag in de Tweede Kamer weten. Verder wil hij de eindtoets en de eindexamens vooralsnog laten doorgaan. En volgende maand presenteert hij een ‘Nationaal programma onderwijs na corona’.

We vaccineren om te voorkomen dat er doden vallen of mensen ernstig ziek worden, zo verklaarde Onderwijsminister Slob vandaag in de Tweede Kamer. “Daarom hebben we kwetsbare groepen voorrang gegeven bij vaccinaties. Als mensen in het onderwijs ook voorrang willen, vraag ik: Goed, welke kwetsbare groepen moeten we dan van de vaccinatie-lijst af halen? Dan blijft het stil.”

De kwestie over vaccineren was één van de onderwerpen van het lange debat van vandaag. Omdat het kabinet is gevallen, is dit voorlopig het laatste onderwijsdebat en kwamen er tal van onderwerpen nog even snel aan bod. De belangrijkste punten uit het debat zijn:

Wanneer gaan de scholen weer open?

In het primair onderwijs is alles gericht op 8 februari, al hangt dat af van wat het RIVM en OMT concluderen over het Britse virus. Hoe gevaarlijk en besmettelijk is dat? Dat advies komt hopelijk later deze week.

In het voortgezet onderwijs is de situatie onduidelijker. Ook hierbij is het afwachten wat het OMT gaat adviseren, maar “van de anderhalve meter tussenruimte zijn we voorlopig nog niet af”, waarschuwde Slob.

Gaat het eindexamen door?

En zo ja: in welke vorm? De minister wil heel graag dat de centrale examens doorgaan, en vorige maand maakte hij bekend dat hij daarom onder andere een derde tijdvak invoert. Maar met de nieuwe lockdown van deze maand zijn de vooruitzichten voor de examens “niet positiever geworden”, zo liet de minister vandaag de Kamer weten.

‘Examens in alleen de kernvakken is een ingrijpende beslissing waar we goed over moeten nadenken’

De VO-raad heeft al zorgen geuit over de haalbaarheid van de examens en het Laks liet weten dat scholieren dit jaar graag alleen eindexamens doen in de kernvakken. “Maar in het vmbo is alleen Nederlands een kernvak”, zo waarschuwde Slob. “Examens beperken tot alleen de kernvakken is dus een ingrijpende beslissing waar we goed over moeten nadenken.”

De leden van de AOb worden deze week geënquêteerd over de centrale eindexamens, de AOb brengt hun inbreng met klem onder de aandacht van de minister. Deze wil de knoop van de examens doorhakken voor de start van voorjaarsvakantie in regio Zuid, op 15 februari.

Gaat de eindtoets door?

Het definitieve oordeel over de eindtoets, die vorig jaar werd geschrapt, wordt gegeven in de zes weken voor afname van de toets. Dus tussen begin maart en de afname-datum van eind april. Voorlopig houdt Slob stevig vast aan de toets, omdat deze een goede second opinion vormt om te zorgen dat achterstandsleerlingen niet naar een te laag niveau worden geadviseerd.

Bij de eindtoets wordt dit jaar rekening gehouden met de achterstanden die de leerlingen hebben opgelopen. “Absoluut normeren wordt dit jaar relatief normeren”, zo stelt Slob.

Verder speelt het oordeel van leraren dit jaar een grotere rol bij advisering voor het type vervolgonderwijs. Dit op een manier die, volgens de minister, “de inspectie en het vervolgonderwijs te verantwoorden vinden.”

De minister dringt er bij leraren op aan om ‘kansrijk’ te adviseren

De minister dringt er bij leraren op aan om ‘kansrijk’ te adviseren, dus om leerlingen eerder te hoog dan te laag in te schatten. ‘Leerlingen krijgen daarmee een toetsadvies dat past bij hun potentie in het vervolgonderwijs’, zo schreef de minister eind vorige week al aan de Kamer, ‘ook wanneer de leerling op het moment van afname nog niet over de daarbij behorende absolute kennis beschikt. In het voortgezet onderwijs hebben leerlingen tijd en ruimte om de eventueel opgelopen achterstanden in te halen.’

Nationaal programma onderwijs na corona

De minister belooft om eind februari een actieprogramma te presenteren voor het wegwerken van de achterstanden. “Maar dat wegwerken gaat dit schooljaar niet lukken”, waarschuwde hij alvast. Wat betekent dat huidige achterstanden in groep 8 van het basisonderwijs zullen doorwerken in het voortgezet onderwijs. En dat achterstanden in de eindexamenklassen van het voortgezet onderwijs zullen doorwerken in het mbo, hbo en wo.

‘Het wegwerken van de achterstanden gaat meerdere jaren kosten. Laten we dat gewoon maar met elkaar uitspreken, dat geeft rust’

“Dat wegwerken van achterstanden gaat meerdere jaren kosten”, zegt Slob. “Laten we dat gewoon maar met elkaar uitspreken, dat geeft rust. En het vergt ook investeringen – structureel geld.” Dat gaat er komen, zo belooft de minister.

Ter voorbereiding van het nationaal actieplan heeft de minister aan de Vrije Universiteit gevraagd om in kaart te brengen hoe het met de achterstanden is gesteld. “Het zal niet verbazen dat in groep 3 en 8 van het basisonderwijs speciale aandacht krijgen.” Slob roept het voortgezet onderwijs intussen op om brede brugklassen in het leven te roepen, zodat leerlingen zo lang mogelijk de kans krijgen om op een hoger onderwijsniveau terecht te komen.

Registratie van de tekorten

De Tweede Kamer had minister Slob al vorig jaar opgeroepen om de lerarentekorten in kaart te brengen. Gebeurt dat ook? Er zijn twee versies. De Kamer vindt dat de minister dit niet doet, en heeft daar schoon genoeg van. De minister vindt echter dat de oorspronkelijke manier van registeren (via de website Lerarentekortisnu.nl) is mislukt, maar dat het tekort inmiddels nauwkeurig wordt bijgehouden in de vier grote steden.

In februari volgt een reportage over de vier grote steden, zo belooft Slob. Daarna wordt de registratie van de tekorten, die in de steden nogal wat verborgen vacatures aan het licht bracht, uitgebreid naar de rest van het land. Er is een motie in voorbereiding om de minister te dwingen de lerarentekorten in kaart te brengen.

Is het inzetten onbevoegden óók onderwijstijd?

De verwarring was compleet bij de vraag of het inzetten van onbevoegden in het basisonderwijs ook meetelt als ‘onderwijstijd’. De Kamer had de minister opgedragen om het inzetten van onbevoegden niet mee te tellen als onderwijstijd, maar de minister leek dit naast zich neer te leggen.

Het tegendeel is waar, zo pareert Slob. Hij is juist al lang met deze praktijk opgehouden. Waarop de Kamer stelt dat de minister deze praktijk juist heeft uitgebreid, omdat scholen nu in plaats van één keer juist meerdere keren per jaar een aanvraag kunnen indienen om onbevoegden in te zetten.

Ook over deze kwestie wordt een motie voorbereid. En anders is het vast een mooie puzzel voor het nieuwe kabinet.

Lees ook: ‘Volgend kabinet moet werk maken van gelijke kansen’

 

Meer nieuws

De gelukkige leraar

Op scholen waar geluk op de agenda staat, werken leraren en leerlingen met meer plezier en energie, zijn ze minder vaak ziek en presteren ze... LEES VERDER