Als experiment mochten scholen de vaste schooltijden en vaste vakanties loslaten
Als experiment mochten scholen de vaste schooltijden en vaste vakanties loslaten

Beeld: Typetank

Stopzetten experiment flexibele onderwijstijden is ‘stap terug’

Het besluit van onderwijsminister Arie Slob om de schooltijden landelijk niet te flexibiliseren is ‘uitermate teleurstellend’. Dat zegt directeur Hans van der Most van de Sterrenschool Apeldoorn, die al sinds 2010 meedoet aan het experiment met flexibele onderwijstijden. “Ook voor passend onderwijs is het een stap terug.”

Bij het experiment, dat startte in 2010, kregen ruim tien basisscholen de mogelijkheid om af te wijken van de standaard schoolvakanties en de standaard vijfdaagse schoolweek.

Volgens de Onderwijsinspectie gaat de flexibilisering ten koste van de kwaliteit van het onderwijs. ‘Vijf van de oorspronkelijke twaalf scholen zijn door kwaliteitsproblemen uit het experiment gestapt’, schrijft de minister in een brief aan de Tweede Kamer. ‘De invoering van flexibele onderwijstijd eist flexibilisering van de organisatie van het onderwijs. En dat vraagt veel van scholen en van het personeel.’

Best pittig

Dat laatste zal schoolleider Van der Most niet ontkennen. Want als alle leerlingen gedurende het hele jaar vrij kunnen in- en uitvliegen, moet elke leerling in feite een gepersonaliseerde leerlijn volgen. “In het begin is dat best pittig voor de leerkrachten.”

Maar leerkrachten merken snel om daar handig op in te spelen. Van der Most: “Stel dat er in één bepaalde week tien leerlingen met vakantie zijn. Misschien wil je dan een instructie over een moeilijk onderdeel van je lesstof uitstellen tot de week daarna. Of je geeft die instructie juist in die ene week aan de kleinere groep, om hem de volgende week aan te bieden aan de leerlingen die dan weer terug zijn. Je kunt allerlei keuzes maken.”

‘Als de inspectie zegt dat op sommige experimenteer-scholen de kwaliteit van het onderwijs niet op orde is, voelen wij ons niet aangesproken’

De Sterrenschool Apeldoorn had drie jaar na het starten van het experiment de onderwijskwaliteit niet volledig op de rails. “Er klopten nog een aantal zaken niet”, zegt Van der Most, “maar dat is inmiddels verholpen. Als de inspectie zegt dat op sommige experimenteer-scholen de kwaliteit van het onderwijs niet op orde is, voelen wij ons niet aangesproken.”

Risico’s

‘Enkele scholen, met een sterke schoolorganisatie en een goed doordachte aanpak, kunnen de onderwijstijd flexibiliseren en tegelijkertijd de onderwijskwaliteit borgen of uitbouwen’, constateert de Onderwijsinspectie. ‘Maar andere scholen lukt dit om uiteenlopende redenen niet.’ Het loslaten van de wettelijke bepalingen brengt dus risico’s voor de onderwijskwaliteit met zich mee.

Vandaar dat minister Slob nu heeft besloten om de wet niet te verruimen. Alle scholen moeten zich aan de huidige onderwijstijden blijven houden, en de scholen die meededen aan het experiment moeten terug naar de oude situatie.

Gymnasium-advies

Van der Most vindt dat erg jammer – ook voor passend onderwijs. Want door die individuele leerlijnen kan zijn school prima onderwijs op maat bieden. “En daar is behoefte aan. Wij zijn sinds 2010 gegroeid van 60 naar 170 leerlingen. En dat zijn echt niet allemaal leerlingen die met twee vingers in hun neus een gymnasium-advies halen.”

Het bestuur van de Sterrenschool is nu aan het kijken of de flexibilisering van de onderwijstijd op een andere manier kan worden bereikt. “De strijdbijl is nog niet begraven”, constateert Van der Most.

Meer nieuws

Bevlogen experts beantwoorden vragen

Met gratis prikkelende onderzoeksopdrachten trekt John Demmers op webkwestie.nl dagelijks duizenden bezoekers. Nu heeft de 65-jarige leerkracht iets nieuws bedacht: kinderen mogen vragen stellen aan... LEES VERDER