Veelgestelde vragen die leven bij leraren, ondersteuners en ander onderwijspersoneel over het coronavirus heeft de AOb op een rij gezet.
Veelgestelde vragen die leven bij leraren, ondersteuners en ander onderwijspersoneel over het coronavirus heeft de AOb op een rij gezet.

Beeld: Pixabay

Veelgestelde vragen van onderwijspersoneel over het coronavirus

Moet ik uren inhalen als ik niet kan werken vanwege het coronavirus? Of: moet ik verplicht aanwezig zijn op school? Onze juridische medewerkers hebben de veelgestelde vragen voor je op een rij gezet. Deze vragenlijst werken we continu bij.

De veelgestelde vragen zijn opgedeeld in verschillende onderwerpen. Je kunt op het onderwerp klikken om direct naar de vragen die bij dat onderwerp horen te gaan. Ben je lid en jouw vraag er niet bij of twijfel je, neem dan contact op met het IAC. Je kunt mailen of een terugbelverzoek achterlaten. Telefonisch zijn we helaas tijdelijk niet bereikbaar door de coronamaatregelen.

Opening primair onderwijs

Rol (G)MR bij scholenopening

Werk & inkomen

Ziekte

Geven van onderwijs

MR en OR

OPENING PRIMAIR ONDERWIJS

Ik heb sinds de herstart van de scholen geen pauze meer. Mag dat?

Als je langer dan 5,5 uur werkt, heb je recht op minimaal dertig minuten pauze. Is er een wijziging in het werktijdenreglement geweest, bijvoorbeeld na invoering van een gelijke dagen- of continurooster, dan geldt dit ook. Een pauze is een tijdelijke onderbreking van de werktijd waarbij er geen enkele verplichting is tot het verrichten van werkzaamheden. Heb je geen pauze, dan is het verstandig om dit met je leidinggevende te bespreken en eventueel daarna nog met de personeelsgeleding van de medezeggenschapsraad (pmr). Als dit niet helpt, kun je een rayonbestuurder benaderen uit jouw regio.

Mijn werkgever wil dat ik andere werkzaamheden verricht, bijvoorbeeld schoonmaken, administratie bijwerken of toezien op de naleving van de corona-voorschriften. Mag dat?

De werkgever mag ‘redelijke’ werkopdrachten geven, maar wat in een concrete situatie als redelijk te bestempelen valt, is bij voorbaat lastig te zeggen. In een conflict hierover beoordeelt de rechter pas achteraf. Wel mag je verwachten dat je zoveel mogelijk ingezet wordt in lijn met je normale werkzaamheden. Aan de andere kant kan bijvoorbeeld meer flexibiliteit van je verwacht worden als je het normale werk niet kan verrichten doordat je samenwoont met iemand die volgens het protocol kwetsbaar is. We raden je aan om hierover het gesprek aan te gaan met jouw werkgever. Benoem jouw bezwaren, maar denk tegelijkertijd mee vanuit het perspectief van de werkgever. Indien je er niet uitkomt, neem dan contact op met ons.

Welke scholen gaan wanneer weer open?

Op 21 april heeft premier Rutte aangekondigd dat alle scholen in het primair onderwijs weer open gaan. Daarbij is er onderscheid gemaakt tussen het basisonderwijs en het speciaal onderwijs voor leerlingen in de basisschoolleeftijd.

Leerlingen in het basisonderwijs gaan per 11 mei weer naar school voor de helft van de onderwijstijd, zodat er meer ruimte gecreëerd kan worden in de scholen. Dit vergt maatwerk van scholen, waarbij wordt geadviseerd om de medezeggenschapsraad (mr) bij de plannen te betrekken. Het speciaal onderwijs in de basisschoolleeftijd gaat volledig open per 11 mei.

Rutte gaf voor het voortgezet onderwijs aan dat deze sector zich op de ‘1,5 meter school’ moet voorbereiden. Hij noemde 1 juni als datum voor heropening van de middelbare scholen. Scholieren moeten dan wel op 1,5 meter afstand van elkaar en het onderwijspersoneel kunnen blijven. Lees het hele verslag van de persconferentie hier.

Het speciaal onderwijs gaat volledig open, de rest van de basisscholen de helft van de tijd. Waarom?

Onderwijsminister Arie Slob gaf hierover bij televisieprogramma Op1 tekst en uitleg. De strekking was dat in het speciaal onderwijs al vaak, vanwege de specifieke zorgbehoeftes van leerlingen, met kleinere groepen wordt gewerkt. Wel blijft het belangrijk om de RIVM-richtlijnen en protocollen in acht te nemen. Het protocol met toelichting van de AOb vind je in dit bericht. Het hele protocol voor het speciaal onderwijs vind je hier. 

In hoeverre zijn scholen vrij om hun onderwijstijd zelf in te richten?

Scholen beslissen zelf hoe zij de 50 procent van de onderwijstijd inrichten. Het ministerie van OCW heeft dit als uitgangspunt geformuleerd: hele dagen onderwijs, dus bijvoorbeeld leerlingen om de dag of 2 dagen/3 dagen afwisselend naar school. De keuze voor hele dagen is om het aantal haal- en brengmomenten te beperken en om de arbeidsproductiviteit van ouders zo veel mogelijk te kunnen vergroten. Ook is het voor de bso beter te organiseren. Het protocol voor heropening is gebaseerd op de uitgangspunten zoals deze door het ministerie zijn geformuleerd. Scholen dienen deze uitgangspunten te gebruiken bij de inrichting van het onderwijs, maar zijn uiteindelijk zelf verantwoordelijk voor de keuzes ten aanzien van de uiteindelijke inrichting en mogen ervan afwijken.

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik mij zorgen maak over mijn eigen gezondheid?

Onderwijspersoneel dat gezond is, is in principe beschikbaar voor het verzorgen van het onderwijs op de school. Het is wel verstandig om eventuele zorgen met jouw werkgever bespreekbaar te maken en te zoeken naar oplossingen. Mocht je er met jouw werkgever niet uitkomen, dan kun je de zorgen ook bespreken met de bedrijfsarts. Je hebt het recht om ook zonder klachten deze te consulteren voor een medisch advies.

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik tot de risicodoelgroep behoor?

Aan de hand van de RIVM-richtlijnen kan bepaald worden of je medisch kwetsbaar bent. Deze richtlijnen vind je hier.

Behoor je tot de risicogroep dan is het raadzaam om dit met jouw werkgever te bespreken. Geef daarbij aan dat je beschikbaar bent om bijvoorbeeld thuis werkzaamheden te verrichten. Indien er discussie tussen jou en jouw werkgever ontstaat, dan is het verstandig naar de bedrijfsarts te gaan. Premier Rutte heeft op 21 april aangegeven dat leerkrachten die binnen de risicodoelgroep vallen niet voor de klas met kinderen hoeven te staan. Bij een verder oplopende discussie is het verstandig contact op te nemen de de AOb.

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik met iemand leef die volgens de RIVM-richtlijnen kwetsbaar is?

Bespreek deze zorgen met jouw werkgever en zoek met elkaar naar maatwerkoplossingen. Denk daarbij aan thuiswerken of het ruilen van werkzaamheden met collega’s. Lukt dit niet, dan raden we jou aan de hygiënevoorschriften zo goed als mogelijk op te volgen, zeker wanneer je thuis komt van het werk.

Wat zijn de hygiënemaatregelen op school precies?

Aan de hand van de RIVM-richtlijnen komen er protocollen per onderwijssector. Deze bieden ondersteuning bij een verdere uitwerking op schoolniveau. Elke school is natuurlijk anders. Bij een monumentaal pand hebben de RIVM-richtlijnen weer een andere uitwerking dan in een hypermodern pand. Het protocol voor het reguliere onderwijs vind je via deze link. Het document voor het speciaal onderwijs is hier te vinden.

Wat doe ik als de hygiënemaatregelen niet nageleefd worden?

De werkgever heeft een ruime zorgplicht ten aanzien van een veilige werkomgeving en is verantwoordelijk voor de naleving en handhaving van de geldende normen. Bij geconstateerde overtredingen is het verstandig hierover het gesprek met jouw leidinggevende aan te gaan. Indien dit niet het gewenste effect heeft zou je met de personeelsgeleding van de (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraad of het bestuur contact kunnen leggen.

Hoe zit het met de 1,5 meter afstand in kleuterklassen? Hoe worden deze leerkrachten extra beschermd?

Het is voor kinderen onderling op school niet nodig om 1,5 meter afstand te houden. Dat geldt wel zo veel mogelijk voor de afstand tussen kinderen en volwassenen en volwassenen onderling. Hierbij wordt rekening gehouden met het feit dat afstand houden voor bepaalde categorieën leerlingen in de praktijk lastig zal zijn, zoals kleuters. Voor de bescherming van ouders en docenten is een protocol opgesteld door het ministerie. Lees het nieuwsbericht hierover via deze link. Het protocol voor het reguliere onderwijs vind je hier. Het document voor het speciaal onderwijs is via deze link te lezen. 

In hoeverre staat de AOb achter het protocol van het ministerie?

Sinds 22 april staan de protocollen voor de scholenopening online. Het protocol voor het reguliere onderwijs vind je via deze link. Het protocol voor het speciaal onderwijs is hier te vinden. AOb-bestuurder Jelmer Evers gaf een toelichting op de protocollen in dit nieuwsbericht. 

Vanaf wanneer kunnen leraren zich laten testen: kan dat vanaf nu of vanaf 11 mei?

Premier Rutte noemde het in zijn persconferentie een ‘cruciale voorwaarde’ dat onderwijspersoneel getest wordt. Dat moet laagdrempelig kunnen als onderwijspersoneel 24 uur klachten heeft die passen bij Covid-19 en na een analyse door een arts. De precieze uitwerking werkt de minister nog uit en zal voor 11 mei volgen.

Kan ik verplicht worden naast fysiek onderwijs ook nog afstandsonderwijs te geven?

Binnen de aanstellingsomvang, mag jouw werkgever (digitale en fysieke) werkzaamheden opdragen. De combinatie van fysiek onderwijs en afstandsonderwijs is evenwel behoorlijk werkdrukverhogend. Ook in deze uitzonderlijke omstandigheden is het van groot belang om jouw eigen welzijn in acht te nemen. Jouw normjaartaak kan in theorie hierbij richting geven, waarbij de opgedragen digitale en fysieke lesuren (inclusief opslagfactor) binnen jouw aanstelling moeten passen. Belangrijker nog is om samen met jouw leidinggevende en collega’s in deze bijzondere tijd te zoeken naar maatwerkoplossingen, waarbij jouw werkgever ook jouw privéomstandigheden moet meewegen.

Kan ik verplicht worden om in de meivakantie noodopvang te verzorgen?

De meivakantie loopt tot uiterlijk 10 mei. In sommige regio’s is de meivakantie al op 18 april begonnen en hier geldt dat de noodopvang voor kinderen van ouders in cruciale beroepen doorgaat. Net als de noodopvang voor kinderen die in een onveilige thuissituatie verkeren. Nu het kabinet heeft besloten de scholensluiting na 28 april te verlengen tot en met 10 mei, zorgen gemeenten, scholen en kinderopvangorganisaties er samen voor dat er ook voor de periode erna voldoende noodopvang is. Bij knelpunten zullen onderwijs en kinderopvang gezamenlijk zoeken naar oplossingen, waarbij de gemeente coördineert. Dit kan maatwerk per regio zijn. Het belang van kinderen en hun ouders staat hierbij voorop.

Ik ben 60-plus, kan ik verplicht worden fysiek les te geven?

Het RIVM merkt mensen van boven de 70 jaar of mensen met een bepaalde aandoening aan als kwetsbare personen of mensen met een zwakke gezondheid.

Ook als je hier niet onder valt, kunnen er goede redenen zijn om je als werknemer zorgen te maken en daarom te vragen of je thuis mag werken. Dit hangt heel erg af van persoonlijke omstandigheden. Ons advies is om je zorgen te bespreken met jouw werkgever om samen te komen tot werkbare maatwerkoplossingen. Werkt je werkgever niet mee? Dan kun je altijd contact opnemen met ons.

Waar vind ik handige downloads met de voorzorgsmaatregelen?

Het ministerie heeft samen met de PO-raad vier verschillende posters gemaakt met een overzicht van de voorzorgsmaatregelen. Download de posters hieronder.
Poster: Voorzorgsmaatregelen basisonderwijs
Poster: Voorzorgsmaatregelen speciaal onderwijs en speciaal basisonderwijs
Poster: Voorzorgsmaatregelen voor ouders/verzorgers basisonderwijs
Poster: Voorzorgsmaatregelen voor ouders/verzorgers speciaal onderwijs en speciaal basisonderwijs

ROL (G)MR BIJ SCHOLENOPENING

Op welke wijze beslist de (g)mr mee over de maatregelen?

Minister de Jonge van Volksgezondheid meldt in zijn Kamerbrief dat de scholenopening in samenspraak moet gebeuren tussen het bestuur, de schoolleiding, de leraren en de mr. De PO-raad en de bonden hebben een protocol gemaakt voor het basisonderwijs en het speciaal onderwijs. Over de invulling van het protocol en andere maatregelen om de school te openen moet het schoolbestuur dus met de (g)mr afspraken maken. De (g)mr kan ook zélf initiatief nemen om het gesprek aan te gaan door met voorstellen te komen.

Waar moet de (g)mr rekening mee houden?

Met een verandering van de reguliere schooltijden. Dit speelt een rol bij het deels opstarten van basisscholen. De oudergeleding van de (g)mr heeft een instemmingsrecht bij het vaststellen van de onderwijstijden. Formeel dient het schoolbestuur eerst een ouderraadpleging te verrichten, voordat de nieuwe schooltijden worden vastgesteld. De wet geeft niet aan op welke manier zo’n raadpleging gedaan moet worden. Een handreiking voor zo’n raadpleging vind je via de website Infowms.nl

Welke punten zijn nog meer belangrijk om als (g)mr op te letten?

  • Werkdruk: hoe wordt een te hoge werkdruk en een risico op uitval voorkomen?
  • Thuisblijvende leerlingen: kinderen die tot een risicogroep behoren kunnen ontheffing krijgen van fysiek onderwijs. Ook zullen niet alle leerlingen na de meivakantie op school zijn vanwege bezorgde ouders
  • Vrijstelling werk op school: collega’s die in de risicogroep vallen of gezinsleden hebben die in deze groep vallen, kunnen worden vrijgesteld van werk op school. Deze beslissing ligt bij de medewerker die in overleg gaat met de werkgever. De gmr kan toezien dat dit zorgvuldig gebeurt.
  • Testen: onderwijspersoneel kan laagdrempelig testen op Covid-19 als ze klachten hebben. Dit kan na een analyse van een arts. Een precieze uitwerking van de minister volgt nog. Op basis van het protocol moet de school vervolgens afspraken maken over de mogelijkheid tot het testen van personeel, over het niet fysiek inzetten van leraren uit risicogroepen en het niet toelaten van zieke kinderen.
  • Andere punten waar de gmr over kan meepraten: hoe worden de onderwijsachterstanden ingelopen, wordt een zomerschool overwogen en moet het beleid rondom zittenblijven worden aangepast?

Heeft de (g)mr een advies- of een instemmingsrecht bij het openen van de scholen?

Er zijn meerdere instemmingsrechten aan de orde. Net zoals bij de inrichting van het afstandsonderwijs wijkt de situatie immers sterk af van hoe normaal het onderwijs aan de school is ingericht. De (g)mr heeft bij de volgende onderwerpen vrijwel altijd instemming:

  • Het vormgeven van het fysieke onderwijs als de scholen opengaan en mogelijk voor een deel nog het digitale onderwijs, de hele mr heeft hierop instemming
  • Maatregelen die gaan over de gezondheidsrisico’s voor het onderwijspersoneel, de personeelsgeleding van de mr heeft hierop instemming. Ook over de vaststelling of wijziging van een arbeids-en rusttijdenregeling van het personeel is instemming vereist van de pmr. Net als de wijziging in de taakverdeling binnen het team
  • Besluiten die gaan over de gezondheid van zowel de leerlingen als het onderwijspersoneel. de hele (g)mr heeft hierop instemming
  • Besluiten over de schooltijden, het ouderdeel van de (g)mr moet hierop instemming geven

WERK & INKOMEN

Moet ik uren inhalen als ik vanwege het coronavirus niet kan werken?

Schoolbesturen kunnen je niet verplichten uren in te halen. Het niet kunnen werken is in dit geval overmacht en komt op grond van de wet in principe voor rekening en het risico van de werkgever.

Hoe zit het met mijn inkomen in tijden van corona?

Jouw inkomenssituatie hangt af van het soort contract en het karakter van de arbeidsrelatie. Als je onder één van de onderwijscao’s valt en een vast dienstverband hebt, moet het schoolbestuur je doorbetalen. Bij nulurencontracten, min-maxcontracten, uitzendcontracten en als je zzp’er bent, ligt het ingewikkelder. We hebben per contract voor je op een rij gezet waar je recht op hebt. Bekijk dat bericht via deze link. 

Kan mijn schoolbestuur verplichten om uren in te halen in de vakantie?

Als je niet ziek bent, maar je werkt niet op locatie adviseren wij leden om aan je werkgever duidelijk en schriftelijk aan te geven dat je je beschikbaar stelt voor werkzaamheden.
De werkgever kan je bijvoorbeeld vragen thuis te werken. Wordt er geen werk opgedragen?
Dan valt dit in de risicosfeer van de werkgever en dient de werkgever het loon door te betalen.
Van werk inhalen kan vervolgens geen sprake zijn.

Kan de reiskostenvergoeding worden stopgezet als ik thuiswerk voor een langere tijd?

In de cao’s voor het primair en voortgezet onderwijs zijn afspraken hierover opgenomen. In het po mogen werkgevers de vergoeding stopzetten vanaf de derde week. In het vo kan de vergoeding naar evenredigheid worden verlaagd als er meer dan één week niet is gereisd naar de werkplek. Wel adviseren de werkgeverskoepels en bonden de schoolbesturen om geen prioriteit te geven aan het intrekken van de reiskostenvergoeding. Werknemers maken nu thuis immers óók kosten. Daarnaast zijn er fiscale regels van de Belastingdienst: zo mogen werkgevers zes weken de vaste reiskostenvergoeding (die er is in het po en vo) doorbetalen. Er is geen aanleiding om de vergoeding stop te zetten. De kans is daarnaast groot dat deze regel wordt versoepeld. Na de meivakantie volgt daar meer informatie over.
In de cao’s van het mbo, hbo en wo staan geen harde regels over wanneer de reiskostenvergoeding stopgezet moet worden. De afspraken kunnen per instelling verschillen. Wel gelden dezelfde fiscale regels zoals hierboven gemeld staat.

Wat kan er van oop’ers verwacht worden de komende weken?

Het is verstandig om met je werkgever hierover in gesprek te gaan. De werkgever kan jou, binnen je huidige functie-omschrijving, vragen het werk anders te organiseren dan gewoonlijk.
Is de werkgever niet duidelijk over wat je moet doen? Geef duidelijk aan dat je beschikbaar bent voor werkzaamheden en vraag wat je leidinggevende van je verwacht. Bij ziekte of bij een aanzienlijke kans op besmettingsgevaar ligt de situatie anders, zie vragen hierboven.

Wat is de verantwoordelijkheid van mijn werkgever?

Je werkgever is verantwoordelijk voor een veilige en gezonde werkplek. Dit bekent dat de risico’s op besmetting in kaart moeten worden gebracht en vervolgens moeten passende maatregelen genomen worden om de kans op besmetting te minimaliseren. Denk aan voldoende zeep, tissues en het extra schoonmaken van toetsenborden, deurklinken en telefoons. De kosten voor deze middelen zijn voor rekening van de werkgever. Vraagt je werkgever om zelf middelen te kopen, dan moet hij die kosten aan je vergoeden.

Ik heb een WW- of WIA-uitkering, wordt deze gewoon doorbetaald?

Jouw uitkering wordt gewoon doorbetaald. Zie dit bericht van de FNV voor de meeste gestelde vragen over corona en uitkeringen.

Kan door de coronacrisis een lopende re-integratie worden vertraagd?

De bedrijfsarts blijft analyses en adviezen uitbrengen en de werkgever heeft de verplichting deze zo goed mogelijk uit te voeren. Het kan zijn dat de werkgever vanwege het coronavirus een re-integratietraject voor individuele werknemers niet kan uitvoeren. De werkgever moet hier een notitie van maken in bijvoorbeeld het plan van aanpak. Voor vragen over re-integratie kun je het best contact opnemen met jouw werkgever en/of de bedrijfsarts.

ZIEKTE

Ik voel me niet goed, moet ik komen werken?

Ben je ziek en kun je daarom niet werken? Dan meld je je volgens de normale regels ziek. Werken hoeft dan niet. De nadruk ligt op herstel en re-integratie. De gewone regels rondom loondoorbetaling in de cao gelden in dit geval. De oorzaak van ziekte (wel of geen corona) maakt  niet uit.

Wat als er een vermoeden is dat een werknemer het coronavirus heeft maar dit niet is vastgesteld?

Indien er een vermoeden is dat een werknemer besmet is met het coronavirus, mag de werkgever de werknemer verzoeken thuis te blijven of naar huis te gaan. Dat kan zijn omdat de werknemer aangeeft op bepaalde plaatsen te zijn geweest of dat hij/zij met bepaalde personen in contact is geweest. Ook kan het zijn dat de werknemer bepaalde ziekteverschijnselen heeft (koorts, verkouden, hoesten). Onder normale omstandigheden is het niet gebruikelijk om een werknemer thuis te laten zijn, maar onder de huidige omstandigheden is dat wel mogelijk ter bescherming van anderen. Wanneer de werknemer niet ziek is, maar enkel op verzoek van de werkgever thuis moet blijven, dient het volledige loon te worden doorbetaald.

Ik ben besmet met het coronavirus, wat zijn mijn rechten en plichten?

De onderwijscao’s bepalen dat je niet mag werken, tenzij de arboarts toestemming geeft. Ook ben je verplicht jouw werkgever zo snel mogelijk te laten weten dat je ziek bent. Je hebt recht op loondoorbetaling.

Hoe zit het met mijn privacy als ik besmet ben met het coronavirus?

Omdat er besmettingsgevaar is voor anderen wordt er van je verwacht om dit aan jouw werkgever te melden. Jouw werkgever mag in principe geen informatie over jouw gezondheid delen met collega’s. Wel mag in het algemeen bekend worden gemaakt dat een werknemer het virus heeft, zolang het maar niet herleidbaar is tot een bepaalde werknemer. In uitzonderlijke situaties kan dit anders liggen, bijvoorbeeld als het delen van deze informatie noodzakelijk is in het kader van de gezondheid van jouw collega’s.

ONDERWIJS

Moet ik bij het geven van online lessen verplicht in beeld zijn? Sommige mensen vinden dat niet prettig via internet.

Voor zover je niet ziek bent, en passend binnen de richtlijnen van het RIVM, mag de werkgever van je verlangen om andere werkzaamheden te verrichten. Online lesgeven valt hieronder. In principe is het gebruikelijk om daarbij in beeld en hoorbaar te zijn. In het geval van privacygerelateerde bezwaren is het advies om hierover het gesprek aan te gaan met de privacy officer van de school of het overkoepelende schoolbestuur.

Wie draait er op voor de kosten van afstandsonderwijs?

Het schoolbestuur is en blijft verantwoordelijk voor het onderwijsproces, ook als dat op afstand gebeurt. Het schoolbestuur is ook verantwoordelijk voor de kosten. Bijvoorbeeld voor personeel dat extra uren maakt, of voor devices voor afstandsonderwijs voor specifieke leerlingen. Besturen kunnen daar in eerste instantie hun eigen bekostiging en reserves voor inzetten. Schoolbesturen die in acute financiële nood komen, kunnen zich melden bij OCW; bij continuïteitsproblemen in het algemeen kunnen besturen zich melden bij de Inspectie van het Onderwijs.

Gaan de centrale eindexamens door in het voortgezet onderwijs?

De minister heeft op 24 maart besloten dat alle centrale eindexamens niet doorgaan. Hieronder vallen ook de centraal schriftelijk en praktische examens (cspe’s) in het vmbo en de centrale digitale examens in het vmbo-basisberoep en vmbo-kaderberoep. Dit besluit geldt ook voor het volwassenenonderwijs (vavo). De resultaten van de schoolexamens vormen de basis voor het behalen van het diploma dit schooljaar. Lees dit nieuwsbericht op onze website. De brief van de minister met de details over de examens vind je via deze link. 

Hoe zit het met de schoolexamens?

Het advies van de AOb is om schoolexamens digitaal en op afstand te organiseren, om zo de gezondheid van de leerlingen en het onderwijspersoneel te beschermen. Dus geen fysieke schoolexamens en de tijd nemen tot begin juni om de schoolexamens af te ronden. Ook is het belangrijk dat het onderwijs zoveel mogelijk en op afstand doorgaat, zodat de gezondheid van leerlingen en het personeel zoveel mogelijk beschermd wordt. En natuurlijk om examenleerlingen in het voortgezet onderwijs zo goed mogelijk voor te bereiden op de afronding van het schoolexamen. De werkgever dient het beleid rondom de examens voor te leggen aan de MR. De meer concrete vakinhoudelijke invulling rondom toetsen en examens behoort tot het domein van de leraar als professional.

Moet de verloren onderwijstijd ingehaald worden?

Hierover bestaat nog geen duidelijkheid. Het begrip ‘onderwijstijd’ wordt in de diverse onderwijssectoren anders uitgelegd en aan verschillende voorwaarden verbonden.
We moeten afwachten op welke wijze de Onderwijsinspectie hiermee omgaat.

Moeten mijn studenten (mbo) nog wel stage lopen? En gaat de BPV (beroepspraktijkvorming) door?

Voor BPV gelden de maatregelen die genomen worden in het leerbedrijf voor de stage. Over de consequenties, zoals mogelijke studievertraging of kwijtschelding wordt nu nagedacht. Hierover later meer. Lees ook dit bericht over de stages in het mbo. 

Ik gebruik applicaties om het lesgeven op afstand vorm te geven. Hoe is mijn privacy gewaarborgd?

Zolang de gesprekken niet worden opgeslagen, is dat mogelijk niet in strijd met de AVG. Lees wel altijd de voorwaarden van een tool goed door. Wel is het zo dat de grondwet het recht op privacy in jouw eigen huis waarborgt. Als werknemer mag je dus weigeren om in beeld te komen. Een alternatief is dat je de achtergrond vervaagd of dat je de achtergrond vervangt door een virtuele achtergrond. De tool moet die mogelijkheid dan wel bieden. Een andere optie is om het beeld uit te zetten en alleen de microfoon aan te zetten.

MR en OR

Heeft de medezeggenschapsraad (mr) een rol bij het inzetten van noodplannen?

Wettelijk gezien heeft de mr in de meeste gevallen instemmingsrecht bij noodmaatregelen, omdat deze maatregelen grote impact hebben op de manier waarop het onderwijs wordt georganiseerd. Die inrichting van het onderwijs heeft de school in het schoolplan beschreven, en een noodplan betekent doorgaans een afwijking daarvan. Het gaat hier om een noodsituatie, zodat er meestal snel moet worden besloten. Van de mr mag daarom alle medewerking en voortvarendheid worden verwacht.

Gaat het om gemeenschappelijke maatregelen voor alle scholen onder één schoolbestuur dan is niet de mr maar de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad (gmr) aan zet:

Naast maatregelen over het geven van afstandsonderwijs kan het ook gaan om maatregelen die de gezondheid van het onderwijspersoneel raken. Deze noodmaatregelen vallen dan onder het arbeidsomstandighedenbeleid of ziekteverzuimbeleid, waarover in samenspraak met de personeelsgeleding van de (g)mr afspraken over worden gemaakt.

Wat zijn de specifieke aandachtspunten voor de (g)mr en de ondernemingsraad (or)?

  1. Welke maatregelen zijn nodig vanwege de risico’s voor de gezondheid van het onderwijspersoneel?
  2. Afstandsonderwijs: organiseren wij dat als school zelf, of zijn er mogelijkheden tot samenwerking met andere scholen?
  3. Hebben alle leerlingen voldoende toegang tot een digitale leeromgeving? Is het nodig dat de school hiervoor voorzieningen organiseert?
  4. Duidelijke en tijdige informatie naar de ouders en leerlingen. Welke maatregelen worden er getroffen, waarom, en voor hoelang?
  5. Hoe verder wanneer de school ook na 6 april dicht blijft?

Wat zijn de rechten van de mr bij de beslissing over de af te nemen schoolexamens?

Het bevoegd gezag moet het examenbeleid voorleggen aan de mr als vertegenwoordiger van het personeel, ouders en leerlingen. Hoe de toetsen er vakinhoudelijk uitzien is aan de leraren. ‘In overleg’ vertaalt zich voor de mr in een instemmingsrecht. Dit recht geldt ongeacht of er sprake is van een noodsituatie.

Gelden er andere regels voor de or in deze crisistijd?

De Wet op de ondernemingsraden (Wor) kent geen noodscenario waarmee de rechten van een medezeggenschapsorgaan aan de kant worden gezet. Wanneer de schoolbestuurder een besluit wil nemen dat moet dit worden voorgelegd aan het medezeggenschapsorgaan. Het normale advies-en instemmingstraject wordt daarmee dus doorlopen. Als het gaat om naleving van de regels op het gebied van de arbeidsomstandigheden en arbeids- en rusttijden van de werknemers, wordt er samengewerkt met een preventiemedewerker en de Arbodienst. Als er aanpassingen nodig zijn vanwege het coronavirus of wanneer er nieuwe maatregelen worden getroffen, is overleg met het medezeggenschapsorgaan noodzakelijk.

Ben je lid van de AOb en heb je een vraag? Je kunt dan contact opnemen met onze medewerkers van het Informatie en Advies Centrum van de AOb. Het 0900-telefoonnummer is niet bereikbaar, maar je kunt onze medewerkers via info@aob.nl bereiken. Lees meer in dit bericht. 

Meer nieuws